نمکدوست در نمایشگاه مطبوعات: شبکه های اجتماعی یک فرصت است/ رسانه های اجتماعی صدای مردم است

در نشست تخصصی «مطبوعات و شبکه های اجتماعی؛ فرصت یا تهدید» مسائل مرتبط با رسانه ها در مواجهه با فضای مجازی و ابعاد مختلف آن مطرح شد.
به گزارش کمیته اطلاع رسانی بیست و دومین نمایشگاه مطبوعات، نشست تخصصی «مطبوعات و شبکه های اجتماعی؛ فرصت یا تهدید» بعد از ظهر دوشنبه 17 آبان در شبستان مصلی امام خمینی با حضور دکتر یونس شکر خواه، دکتر حسن نمک دوست و دکتر حمید ضیایی پرور برپا شد.
حسن نمکدوست ضمن اشاره به وضعیت موجود فضای مجازی گفت: شبکه های اجتماعی یک فرصت هستند.
وی افزود: روزنامه نگاری از ابتدای پیدایش با فناوری رسانه همراه و عجین بوده و از ابتدا با چاپ در آمیخته و بعدها با همراهی تلفن و نوع خاصی از تلفن «هیرموندو» اخبار دریافت می شد.
حمید ضیایی پرور نیز در مورد فرآیند شبکه های اجتماعی به تاریخچه اینترنت اشاره کرد و افزود: هدف اولیه ابداع اینترنت پروتکل ارتباط مراکز نظامی و محصول جنگ سرد آمریکا و شوروی است.
وی ادامه داد: اینترنت به تدریج وارد مراکز تجاری و دانشگاهی شد و اهداف کلان اتمی در مرکز «سر» دنبال می شد و برای ارتباط با دانشمندان اولین وبسایت جهان سایت سر بود و تا 10 سال اول وب همین نقش را داشت.
این استاد دانشگاه در رابطه با فرآیند 100 ساله وب ها بیان کرد: در سال 2004 پدیده وبلاگ ها ساختار فرستنده و گیرنده را متحول کردند و فرد گیرنده خودش رسانه شده بود و بدین طریق گیرنده به فرستنده تبدیل شد و انقلاب وب 2 با وبلاگ ها شکل گرفت.
وی ادامه داد: بعد این، وب به سمت شبکه های موبایلی میل کرد و فرآیند 16 ساله ای در برابر دنیای ما شکل گرفت که به دو دوره 6 ساله و 10 ساله تقسیم می شود.
ضیایی پرور همچمین بیان کرد: آنچه برای بسیاری از کشورهای دنیا تهدید است تحولات و بیداری اسلامی از طریق رسانه های اجتماعی است.
وی تصریح کرد: قدرت رسانه های اجتماعی، قدرتی بیشتر از رادیو تلویزیون است و این رسانه ها صدای مردم هستند و در مواقعی از مقاطع سیاسی، رسانه های رسمی وقایع را سانسور کرده اما رسانه های مجازی آن را پوشش داده است.
این استاد روزنامه نگاری با طرح این پرسش که اخلاق حرفه ای روزنامه نگاری در فضای رسانه های اجتماعی چه می شود نشست را به چالشی جدید کشید.
دکتر یونس شکر خواه در ادامه گفت: روزنامه نگاری بازی را به رسانه های اجتماعی نباخته و همانطور که مطرح شد اولین فکس ها در روزنامه ها مورد استفاده قرار گرفت و در ایران اگر مراکز آموزشی خبرنگاری سریع اقدام کنند عرصه را در برابر رسانه های اجتماعی نخواهند باخت. این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه رسانه های نوین خود را «نیومدیا» معرفی می کنند و اگر اینطور نباشد پذیرفته نمی شوند. تصریح کرد: در عین حال باید گفت که روزنامه نگاری مجددا خود را اختراع می کند وعجله کرد.
دکتر نمکدوست در بخشی از این نشست با بیان اینکه تلگرام شبکه نیست و یک مسنجر و گروه بسته است تصریح کرد: شبکه های اجتماعی اختراع جدید نیستند؛ دستاورد خود ماست اما حرفه ای گری موضوع دیگری است.
این استاد دانشگاه رعایت اخلاق حرفه ای را مهمترین چالش روزنامه نگاری دانست و گفت: همه رفتارهای اجتماعی در فضای مجازی نمود دارند در حالیکه فضای کار حرفه ای معیارهای دیگری دارد.
ضیایی پرور همچنین در ادامه نشست بیان کرد: اولین تعییری که شبکه های اجتماعی در مخاطب ایجاد کردند، ایجاد مفاهیم جدیدی چون هواداران، ویزیتورها و لایک کن ها بود و مفاهیمی چون تیراژ در رسانه تغییر کرد.
وی گفت: سبک های خبر نویسی و شیوه خبر دهی رسانه ها با ورود به رسانه های اجتماعی تغییر کرد و حتی سوژه یابی ها در شبکه عصبی رسانه ها گسترده شد.
این کارشناس مسائل رسانه یادآور شد: خط قرمز ها و دروازه بانی خبرها تغییر کرده و زمان هم به نوعی دستخوش تغییر است.
وی به وجود 90 کانال تلگرامی در نمایشگاه اشاره کرد و گفت: اینکه این کانال ها هم در نمایشگاه مطبوعات هستند جای خوشحالی دارد و امروز رسانه های مکتوب ما همه کانال تلگرامی دارند و برای زنده ماندن ناچارند به این سمت حرکت کنند.
وی تصریح کرد: هنوز گفتمان فضای سوشال مدیا سلبی است و در حالیکه آقای روحانی گفتمانی پیشرفته تر از وزارت خانه های ارشاد و ارتباطات دارد اما هنوز اینترنت سرعت مناسبی ندارد.
یونس شکر خواه نیز با اشاره به دیدگاه تقابلی و دیدگاه تکمیل کننده اظهار کرد: از نظر من سوشال نت ورک مدیا نیست و فیس بوک یک فرمت است و اینها رسانه نیستند بلکه شبکه های اجتماعی هستند در حالیکه موقعیت سوشال مدیا ها کاملا متفاوت و بر مبنای فرستنده و گیرنده است.
این استاد دانشگاه تاکید کرد: تحریریه های جهان دو قسمت می شوند و اطلاعات را به درون خود می کشند و استخرهای مختلفی دارند و سوشال مدیا هم دارد و تکنیک ها را ما خبرنگاران می سازیم.
شکر خواه همچنین گفت: ما روزنامه نگاران سوشال مدیا را آموزش دادیم و امروز ژورنالیسم آنلاین داریم و روزنامه نگاری باید در شیوه های رفتاری خود تغییر دهد و قطعا روزنامه به فضای مجازی نمی بازد.
دکتر نمکدوست نیز بیان کرد: تاریخ روزنامه ها تاریخ سلسله جبال است نه تاریخ کوه های منفرد و در بین 100 اختراع مهم بشر که دنیا را متحول کرده اینترنت رتبه دوازدهم را دارد.
وی تصریح کرد: حرفه روزنامه نگاری جزء معدود حرفه های همیشه نو تاریخ است و با پدیده ای سر و کار دارد که همواره نو و نو شونده به نام خبر است و همیشه با مدرن ترین ابزار سر و کار دارد همچنین که روزنامه نگار باید مالتی مدیا باشد.
وی ادامه داد: همه ابزار نوین فشار مثبتی به روزنامه ها می آورند که کار خود را بهتر انجام دهند اما هیچ جا بجایی در اصول روزنامه نگاری ایجاد نمی کنند