کم سوادی اطلاعاتی چالش پیش‌روی سواد رسانه‌ای/ تغییر در عنوان همایش توسط

حسین ابراهیم آبادی گفت: کم توجهی به ابزارهای فنی و عدم توجه به افزایش سواد اطلاعاتی جامعه یکی از مهمترین چالش‌های پیش روی سواد رسانهای است.

وی با اشاره به عدم اطلاع خانواده‌ها از نحوه مدیریت مصرف کودکان و نوجوانان خاطر نشان ساخت: خانواده‌های ایرانی از نحوه استفاده از فایروال‌ها و فیلترینگ‌های خانوادگی بی اطلاع هستند و این امر یکی از دلایل هراس برخی خانواده‌های ایرانی از مواجهه با فضای مجازی است.

حسن بشیر، رئیس هیئت علمی دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای و استاد تمام دانشکده فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع) گفت: گاهی وقتی بحث سواد رسانه‌ای به میان می‌آید نوعی سانسور دولتی مطرح می‌شود که این بر خلاف رویکرد علمی به موضوع سواد رسانه‌ای است.

وی افزود: اینکه چگونه می‌توانیم گفتمان سواد رسانه‌ای را در کشور ایجاد کنیم بحث مهمی است و ما در حال حاضر در حال تقویت این گفتمان هستیم و متاسفانه نگاهی وجود دارد و آن این است که گاهی  وقتی بحث سواد رسانه‌ای به میان می‌آید نوعی سانسور دولتی مطرح می‌شود که این نوع رویکرد بر خلاف رویکرد علمی به موضوع سواد رسانه‌ای است در حالیکه سواد رسانه‌ای نوعی خدمت علمی به عموم مردم است و لازم است خانواده‌ها علاوه بر نحوه استفاده از ابزارهای فنی برای مدیریت مصرف با سایر مهارت‌های سواد رسانه‌ای آشنا شوند.

 رییس هیئت علمی دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای با بیان اینکه با پیشنهاد و مشورت اساتید 5 محور اساسی را برای همایش با موضوع خانواده مشخص کردیم، گفت: این 5 محور عبارتند از: 1) سواد رسانه‌ای، سواد اطلاعاتی و تربیت خانوادگی، 2) سواد رسانه‌ای، سواد اطلاعاتی و سبک زندگی 3) مدیریت مصرف در فضای مجازی 4) آموزش سواد رسانه‌ای و سواد اطلاعاتی و 5) اخلاق و سواد رسانه‌ای

حسن بشیر تصریح کرد: باید نتیجه کار این همایش به دولت ارایه شود اما دقت داشته باشیم که ما بر تقویت وجه علمی قضیه تاکید داریم یعنی بر تقویت پایان نامه‌ها و ترجمه‌ها که به پیشبرد کار کمک می‌کنند، تاکید داریم.

در ادامه حمید ضیایی‌پرور، معاون مرکز فناوری اطلاعات و رسانه‌های دیجیتال گفت: چون موضوع سواد رسانه‌ای موضوعی عام است و مسائل امروز جامعه ما عمدتا در مورد مسایل فضای مجازی است ما موضوع همایش را به سمت فضای مجازی سوق دادیم.

وی افزود: تنها ملاکی که می‌توانیم محتوای سواد رسانه‌ای را در نظر بگیریم این است که مردم اطلاع داشته باشند به عنوان کاربران فضای مجازی باید بر اساس چه اصولی حرکت کنند.

ضیایی‌پرور تاکید کرد: بحث سواد رسانه‌ای بحثی صرفا علمی، آکادمی و دانشگاهی نیست و موضوعی کاربردی است که از سوی مرکز ملی فضای مجازی کشور در حوزه افزایش سواد فضای مجازی به مرکز فناوری اطلاعات و رسانه‌های دیجیتال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی واگذار شده است و هدف اصلی آن ارتقای دانش و مهارت‌های مردم است یعنی هر قدر بتوانیم راهبردها و کارهای عملی از این همایش در بیاوریم نتایج بهتری خواهیم داشت.

 وی با بیان اینکه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برای این کار اعلام آمادگی می‌کند و از موضوعات مرتبط با فضای مجازی حمایت می‌کند، گفت: در این زمینه 2 رویکرد مطرح است؛ رویکرد سلبی یعنی فیلترینگ و موارد مشابه شامل کاهش سرعت اینترنت و افزایش قیمت‌ها و رویکرد ایجابی شامل شناسایی ظرفیت‌های مجازی و افزایش دانش مردم در حوزه سواد مجازی آنها که برنامه دولت دوازدهم استفاده از ظرفیت‌ها برای کاهش آسیب‌ها است و از طریق اجرای طرح شامد و افزایش سواد رسانه‌ای به دنبال ایجاد فضای مجازی سالم، مفید و ایمن هستیم.

داوود زارعیان، عضو هیئت علمی دانشکده مخابرات و مدیر گروه ارتباطات دانشکده خبر در این نشست گفت: علاوه بر ضرورت افزایش سواد رسانه‌ای لازم است توجه داشته باشیم که جامعه ایران هنوز در بحث مهارت‌های فنی استفاده از فضای مجازی و فناوری اطلاعات و ارتباطات هم با مشکل مواجه است و حتی بسیاری از مردم هنوز بر مهارت‌های هفتگانه ICDL مسلط نیستند و نباید از این موضوع چشم پوشی کنیم.

امید علی مسعودی عضو هیئت علمی دانشگاه سوره ضمن تقدیر از انتخاب موضوع خانواده به عنوان موضوع دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای گفت: بحث خانواده بسیار مهم است اما نباید تمام بار را روی دوش خانواده‌های ایرانی انداخت و باید زمینه‌ای را فراهم کرد که در دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای نقش دولت هم برای ایجاد فضای مجازی سالم، مفید و ایمن تعیین شود.

صدیقه ببران، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی نیز گفت: در کنار بررسی نقش خانواده‌ها در مدیریت مصرف کودکان و نوجوانان در فضای مجازی لازم است نقش آموزش و پرورش هم مورد نقد جدی واقع شود و نباید صرفا به یک محور برای نقد کتاب تفکر و سواد رسانه‌ای اکتفا شود بلکه باید در حوزه‌های مختلف نقش آموزش و پرورش در ارتباط با موضوع سواد رسانه‌ای نقد و بررسی شود.

حمید شریف نیا، مشاور سازمان فناوری اطلاعات ایران در این نشست خواستار اصلاح عنوان همایش به سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی شد و گفت: در ادبیات جهانی سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی 2 موضوع جدا از هم نیست و اینکه آموزش و پرورش فقط به موضوع سواد رسانه‌ای پرداخته است یک ضعف بزرگ است که باید در این همایش اصلاح شود و عنوان همایش به سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی اصلاح شود.

بهاره نصیری دبیر هیئت علمی همایش در تایید این رویکرد گفت: هر انسانی که در روی کره خاکی زندگی می‌کند به 2 عنصر نیاز دارد: 1) اکسیژن 2) اطلاعات و من موافق هستم که عنوان همایش به سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی تغییر کند.

بر اساس این گزارش، در ادامه خسرو سلجوقی، عضو هیئت عامل و معاون سازمان فناوری اطلاعات ایران، حمیدرضا بابایی، معاون آموزش و پژوهش پژوهشگاه فرهنگ و هنر جهاد دانشگاهی، محمد مهدی فتوره‌چی، مدیر گروه رسانه و فرهنگ موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران، محمد مهدی انصاری، مدرس دانشگاه و پژوهشگر فضای مجازی، زهرا محمودی، استاد دانشگاه تربیت مدرس، محمد صادق افراسیابی، دبیر کل دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای و سید تقی کمالی، دبیر هیئت علمی نخستین همایش ملی سواد رسانه‌ای به بیان نظرات خود پرداختند.

در پایان با انجام رای‌گیری از سوی حسن بشیر، رئیس هیئت علمی دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای مقرر شد عنوان این همایش به دومین همایش بین‌المللی سواد رسانه‌ای و اطلاعاتی تغییر یابد.